Japońskie liczby są prostsze, niż się wydaje. Wystarczy nauczyć się liczb od 0 do 10 i dodać do nich słowa oznaczające rzędy wielkości: 十 (10), 百 (100), 千 (1000) i 万 (10 000), a przeczytasz niemal każdą liczbę. Poniżej znajdziesz liczby od 0 do 10 w kanji, hiraganie i romaji, sposób tworzenia większych liczb oraz kilka zmian wymowy, na które warto uważać.
Te jedenaście liczb to podstawa wszystkich pozostałych w języku japońskim. Naucz się ich najpierw.
| Liczba | Kanji | Hiragana | Romaji | Uwagi |
|---|---|---|---|---|
0 | 零 | ぜろInne czytanie: れい (rei) | zero | Inne czytanie: れい (rei) |
1 | 一 | いち | ichi | |
2 | 二 | に | ni | |
3 | 三 | さん | san | |
4 | 四 | よんInne czytanie: し (shi) | yon | Inne czytanie: し (shi) |
5 | 五 | ご | go | |
6 | 六 | ろく | roku | |
7 | 七 | ななInne czytanie: しち (shichi) | nana | Inne czytanie: しち (shichi) |
8 | 八 | はち | hachi | |
9 | 九 | きゅうInne czytanie: く (ku) | kyuu | Inne czytanie: く (ku) |
10 | 十 | じゅう | juu |
Liczby 4, 7 i 9 mają po dwa czytania. W większości liczb używa się よん, なな i きゅう. し brzmi jak 死 (śmierć), a く jak 苦 (cierpienie), dlatego zwykle się ich unika. Pozostałe czytania wciąż jednak pojawiają się w niektórych ustalonych wyrazach: 四月 (しがつ, kwiecień), 七月 (しちがつ, lipiec) i 九時 (くじ, godzina dziewiąta).
Liczby od 11 do 99 tworzy się według jednego schematu: cyfra dziesiątek + 十 + cyfra jedności. 11 to 十一 (dziesięć-jeden), 20 to 二十 (dwa-dziesięć), a 25 to 二十五 (dwa-dziesięć-pięć). Od 10 do 19 pomija się 一 przed 十. W wielokrotnościach dziesięciu pomija się cyfrę jedności.
| Liczba | Kanji | Hiragana | Romaji |
|---|---|---|---|
11 | 十一 | じゅう いち | juu ichi |
15 | 十五 | じゅう ご | juu go |
20 | 二十 | にじゅう | nijuu |
25 | 二十五 | にじゅう ご | nijuu go |
47 | 四十七 | よんじゅう なな | yonjuu nana |
99 | 九十九 | きゅうじゅう きゅう | kyuujuu kyuu |
Setki tworzy się za pomocą 百 (ひゃく), a tysiące za pomocą 千 (せん). Tak jak przed 十, przed nimi nie stawia się 一: 100 to po prostu 百, a 1000 to po prostu 千. W niektórych połączeniach zmienia się wymowa: ひゃく przechodzi w びゃく lub ぴゃく, a せん w ぜん. To właśnie te formy uczący się mylą najczęściej.
| Liczba | Kanji | Hiragana | Romaji | Uwagi |
|---|---|---|---|---|
100 | 百 | ひゃく | hyaku | |
200 | 二百 | にひゃく | nihyaku | |
300 | 三百 | さんびゃくひゃく → びゃく | sanbyaku | ひゃく → びゃく |
600 | 六百 | ろっぴゃくろく → ろっ, ひゃく → ぴゃく | roppyaku | ろく → ろっ, ひゃく → ぴゃく |
800 | 八百 | はっぴゃくはち → はっ, ひゃく → ぴゃく | happyaku | はち → はっ, ひゃく → ぴゃく |
1000 | 千 | せん | sen | |
3000 | 三千 | さんぜんせん → ぜん | sanzen | せん → ぜん |
8000 | 八千 | はっせんはち → はっ | hassen | はち → はっ |
W języku polskim duże liczby grupuje się po trzy cyfry (tysiąc, milion, miliard). Japoński grupuje je po cztery. Kolejną jednostką po 千 jest 万 (まん, 10 000), a po niej 億 (おく, 100 000 000). Zatem 100 000 to 十万 (dziesięć razy 10 000), milion to 百万 (sto razy 10 000), a miliard to 十億 (dziesięć razy 100 000 000). Przy 10 000 zachowuje się 一 przed 万: 一万 (いちまん). Przy innych wielokrotnościach przed 万 stoi odpowiednia liczba, jak w 二万 (20 000).
| Liczba | Kanji | Hiragana | Romaji |
|---|---|---|---|
10 000 | 一万 | いちまん | ichiman |
50 000 | 五万 | ごまん | goman |
100 000 | 十万 | じゅうまん | juuman |
1 000 000 | 百万 | ひゃくまん | hyakuman |
10 000 000 | 千万 | せんまん | senman |
100 000 000 | 一億 | いちおく | ichioku |
1 000 000 000 | 十億 | じゅうおく | juuoku |
Aby odczytać dużą liczbę, podziel ją na grupy po cztery cyfry, licząc od prawej. 53 100 dzieli się na 5 | 3100, czyli 五万 + 三千百 = 五万三千百 (ごまん さんぜん ひゃく). 1500 to 千五百 (せん ごひゃく). Wpisz dowolną liczbę w konwerterze powyżej, aby zobaczyć, jak się ją dzieli.
W codziennym japońskim najczęściej używa się cyfr arabskich (1, 2, 3). Zobaczysz je w cenach, datach, godzinach, adresach i numerach telefonów, a także w większości tekstów pisanych poziomo. Liczby zapisane w kanji (一, 二, 三) stosuje się w piśmie pionowym, w nazwach własnych i ustalonych wyrażeniach, takich jak 一人 (ひとり, jedna osoba) i 三日月 (みかづき, sierp księżyca), oraz w bardziej tradycyjnych lub oficjalnych kontekstach. W umowach i dokumentach finansowych czasem używa się specjalnych, formalnych cyfr, takich jak 壱 (1), 弐 (2) i 参 (3), które trudniej sfałszować.
Przy liczeniu przedmiotów japoński dodaje po liczbie klasyfikator (tzw. licznik), a czytanie może się wtedy zmienić: 一つ (ひとつ), 一人 (ひとり), 三本 (さんぼん).
Sprawdź się w quizie z liczb i poćwicz hiraganę, którą zapisano powyższe czytania:
Zacznij od liczb od 0 do 10: ぜろ, いち, に, さん, よん, ご, ろく, なな, はち, きゅう, じゅう. Następnie łącz je ze słowami 十 (じゅう, 10), 百 (ひゃく, 100), 千 (せん, 1000) i 万 (まん, 10 000). Na przykład 25 to 二十五 (にじゅう ご, nijuu go), a 300 to 三百 (さんびゃく, sanbyaku).
Dla 4 i 7 używa się czytań pochodzenia chińskiego (し, しち) i rodzimego japońskiego (よん, なな). Oba czytania 9 (く, きゅう) są pochodzenia chińskiego. し brzmi jak 死 (śmierć), く jak 苦 (cierpienie), a しち łatwo pomylić z いち, dlatego zwykle wybiera się よん, なな i きゅう. Pozostałe czytania przetrwały w niektórych ustalonych wyrazach, takich jak 四月 (しがつ), 七月 (しちがつ) i 九時 (くじ).
Zapisz czytanie liczby: 25 to にじゅう ご, a 1500 to せん ごひゃく. W zwykłych japońskich tekstach liczby niemal zawsze zapisuje się cyframi arabskimi lub w kanji. Zapisu hiraganą używa się głównie przy nauce wymowy oraz w furiganie nad kanji.
10 000 zapisuje się jako 一万 (いちまん), bez pomijania 一. Natomiast 10, 100 i 1000 zwykle zapisuje się jako 十, 百 i 千. Inne wielokrotności 10 000 mają odpowiednią liczbę przed 万: 20 000 to 二万 (にまん).
W japońskim milion i miliard wyraża się za pomocą jednostek 万 (10 000) i 億 (100 000 000). Milion to 百万 (ひゃくまん, hyakuman), dosłownie sto razy 10 000. Miliard to 十億 (じゅうおく, juuoku), dosłownie dziesięć razy 100 000 000.
Jednych i drugich. Cyfry arabskie są standardem w cenach, datach, godzinach i większości tekstów pisanych poziomo. Liczby w kanji pojawiają się w piśmie pionowym, nazwach własnych, ustalonych wyrażeniach oraz w kontekstach oficjalnych lub tradycyjnych.
